Zijn vakbonden representatief?

Vlak voor het weekend laaide op Twitter de discussie over de representativiteit van vakbonden even op. Aanleiding was de publiciteit over een onderzoek van werkgeversorganisatie AWVN. Die had onderzocht of werkgevers tevreden zijn met de wijze waarop CAO-onderhandelingen gevoerd worden en de wijze waarop werknemers daarbij worden vertegenwoordigd. Meer dan de helft van de ondervraagden blijkt daar overigens tevreden over; deze werkgevers vinden dat er sprake is van een goede afspiegeling van hun werknemers aan de CAO-tafel.

Toch zijn er ook werkgevers die minder tevreden zijn. Bijna 45% van de werkgevers die met vakbonden onderhandelen en 16% van de werkgevers die met de OR  onderhandelen is ontevreden over de representativiteit van de werknemersafvaardiging. De uitkomsten van het onderzoek bevestigen volgens de AWVN ‘het vermoeden dat werkgevers in toenemende mate ontevreden zijn over de wijze waarop de arbeidsvoorwaardenregeling tot stand komt’. 

Het ‘vermoeden’ van de AWVN lijkt mij een understatement. De AWVN is bij honderden CAO’s betrokken en zou toch precies moeten weten hoe werkgevers CAO-onderhandelingen ervaren. De AWVN adviseert als oplossing werknemers meer bij onderhandelingen betrekken. Daarbij valt een wereld te winnen. Uit het AWVN-onderzoek blijkt namelijk dat maar liefst 60% van de werkgevers niet met werknemers over CAO-onderhandelingen communiceert! Niet vooraf, maar vaak zelfs ook niet tijdens het onderhandelingsproces of erna!

Het betrekken van werknemers (en werkgevers ingeval van een bedrijfstak-CAO) vind ik de gezamenlijke verantwoordelijkheid van CAO-partijen. Zij moeten zich realiseren dat zij niet over hun eigen CAO onderhandelen, maar over die van werknemers en werkgevers. Georganiseerd en ongeorganiseerd. Gelukkig lijken steeds meer CAO-partijen dat te erkennen. HS Arbeidsvoorwaarden is betrokken bij verschillende CAO’s, waarbij CAO-partijen hen actief bij CAO-onderhandelingen betrekken.

Wie dat ook doen zijn de partijen bij de CAO Nederlandse Universiteiten. Die besloten de ontstane impasse in de onderhandelingen te gebruiken voor een representatief onderzoek naar de opvattingen van werknemers over de dilemma’s waarvoor de onderhandelaars zich geplaatst zagen. Een opvallende uitkomst van dat onderzoek is dat de opvattingen van vakbondsleden nauwelijks afweken van die van hun ongeorganiseerde collega’s. Over de representativiteit van de vakbonden hoeven de universiteiten zich in elk geval geen zorgen meer te maken.

4 Reacties to “Zijn vakbonden representatief?”

  1. sippy van akker Says:

    Interessante kwestie. De vraag stellen is hem deels beantwoorden en deels lijkt de vakbond toch soms heel representatief te zijn dus. Ik vraag me alleen af hoe je praktisch regelt om ook ‘ongeorganiseerde’ werknemers aan te laten schuiven. Willen ze dat zelf en hoe vul je dat dan praktisch in? Ik ben erg benieuwd naar je inzicht en ervaringen hierin.

    • Henk Strating | HS Arbeidsvoorwaarden Says:

      Met enquêtes, bijeenkomsten of social media is het heel goed mogelijk om alle geïnteresseerde werknemers te betrekken, zowel voor, tijdens als bij de besluitvorming na onderhandelingen. De AVV, een alternatieve vakbond, heeft deze werkwijze zelfs statutair vastgelegd.

      • sippy van akker Says:

        Ah de AVV, ze bestaan nog. Ik was ooit lid, maar ze lijken een beetje in de marges te opereren nu. Jammer. Wel interessant. Vakbonden hebben al jaren te kampen met teruglopend ledenaantal en de mensen die lid zijn bij wijze van geen representatieve steekproef uit de totale werknemerspopulatie. Ben ook benieuwd of dit al veel gebeurt, Werknemers benaderen op andere manieren zoals bijeenkomsten, vragenlijsten of social media.

  2. bastiaan Says:

    De vakbond LBV heeft een nieuwe lidmaatschapsvorm geïntroduceerd om de representativiteit van werknemers te verhogen, namelijk het stemlidmaatschap. Voor maximaal 10 euro per jaar mag iedereen meestemmen over zijn of haar loon- en arbeidsvoorwaarden. Onder de werkingsfeer van de CAO’s van LBV vallen circa 1.000.000 werknemers dus dit is een hele ontwikkeling die de vakbondswereld kan vernieuwen!

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s


%d bloggers op de volgende wijze: