Archive for mei, 2014

CAO’s moeten worden nageleefd!

23 mei 2014

Deze week organiseerde ik samen met collega’s van a-advies en Atrium Groep en de SNCU, de ‘CAO-politie’ van de uitzendsector, het CAO-Nalevingsdiner. Tijdens een uitgebreide Italiaanse maaltijd bespraken CAO-onderhandelaars van werkgevers(organisaties) en vakbonden en onafhankelijke deskundigen het onderwerp CAO-naleving onder de Chatham House Rules, die de vertrouwelijkheid van individuele inbreng in de gesprekken waarborgen.

Collega’s van a-advies hebben in 7 CAO-sectoren onderzocht op welke wijze naleving van de CAO door CAO-partijen is georganiseerd. Daaruit blijkt dat er veel verschillen zijn. Aan de ene kant de uitzendsector met een ware ‘CAO-politie’, die bedrijven die de CAO negeren hoge naheffingen kan opleggen. Aan de andere kant sectoren die geen of nauwelijks aandacht aan de naleving van de CAO besteden. Opvallend is dat de OR zelden een rol speelt bij de naleving van CAO’s.

Tussen deze uitersten komen verschillende vormen van CAO-Naleving voor. Die kunnen bestaan uit het geven van informatie en voorlichting over de toepassing van de CAO, de mogelijkheid om niet-naleven van CAO-bepalingen anoniem te melden en het actief controleren van de naleving van de CAO door werkgevers, waarover klachten worden ontvangen. Vaak heeft de voorlichting een breder bereik dan de (repressieve) controle.

Deelnemers aan het CAO-Nalevingsdiner wisselden hun ervaringen met CAO-naleving in een open sfeer met elkaar uit. Naleving wordt belangrijk gevonden; het bepaalt de geloofwaardigheid van de CAO. Aan de vele manieren waarop CAO-naleving wordt nagestreefd kan er ook nog een worden toegevoegd: de CAO zo inrichten en formuleren dat die gebruikers uitnodigt om er mee aan de slag te gaan in plaats van de randen ervan op te zoeken. Een mooie uitdaging!

Advertenties

Is het einde van de CAO nabij?

16 mei 2014

Deze week voorspelde scheidend ABU-voorzitter en SER-Kroonlid Hans Kamps het einde van de CAO. Hoger betaalde werknemers hebben volgens Kamps geen behoefte meer aan een CAO en werkgevers zijn steeds minder bereid om voor lager betaalde werknemers allerlei regelingen in CAO’s af te spreken. Ik denk dat Kamps het iets té somber ziet, maar ik herken zijn argumenten wel uit mijn CAO-adviespraktijk.

Een oude aannemer zei eens tegen mij: ‘Een huis dat 100 jaar staat, staat nog wel 100 jaar. Mits je het goed onderhoudt en ervoor zorgt dat het aan de eisen van de tijd blijft voldoen.’ Dat geldt, denk ik, ook voor de CAO. De vraag is dan of de CAO vandaag de dag voldoet aan de eisen die deze tijd stelt? Die vraag kan niet eenduidig worden beantwoord. Daarvoor zijn bedrijven en bedrijfstakken té verschillend. Maar één eis hebben ze gemeen: maatwerk!

Ondernemingen moeten snel in kunnen spelen op veranderingen en ontwikkelingen. Dat vereist wendbaarheid. Ook van werknemers. Gedetailleerde CAO-afspraken die voor álle werknemers onder álle omstandigheden gelden zullen daar steeds vaker mee botsen. CAO-afspraken op hoofdlijnen die door werkgevers en werknemers op maat kunnen worden ingevuld en uitgevoerd passen daar veel beter bij.

In Werken in en aan verandering, de uitgave van CAOvan(N)U, dat ik samen met Jeroen Pepers schreef introduceren we de iCAO. Daarin krijgen werknemers die dat willen één totaalbudget dat ze zelf kunnen besteden aan loon, vrije tijd, opleiding, ontwikkeling en sparen voor later. Dagblad Trouw kopte daarover deze week: ‘Een individuele CAO, dat is de toekomst’. Op 18 juni kunt u er vanaf 14.15 uur bij CAOP in Den Haag zélf over meepraten! Meldt u hier aan!

Maatwerk CAO-afspraken zijn nodig!

10 mei 2014

Onlangs publiceerde ik samen met Hans Biesheuvel, oud-voorzitter van MKB Nederland en initiatiefnemer van ONL voor Ondernemers, een opinie-artikel in Trouw. Daarin bepleitten we meer maatwerk in CAO’s. In de afgelopen jaren werden soms CAO-afspraken gemaakt die door bedrijven die het door de crisis moeilijk hadden op maat konden worden toegepast. Wij denken dat de behoefte daaraan zich niet beperkt tot crisissituaties, maar ook nodig is nu de economie weer groeit.

CAO’s zijn vaak van toepassing op alle ondernemingen in een bedrijfstak, zowel op internationals als op MKB-bedrijven. Wij denken dat het goed zou zijn als bedrijven CAO-afspraken op hun eigen wijze kunnen uitwerken en invullen. Zou een CAO-afspraak over verbetering van het pakket arbeidsvoorwaarden met 3% niet door het ene bedrijf kunnen worden ingevuld met 3% loonstijging, terwijl het andere bedrijf de lonen met 2% verhoogt en 1% in extra scholing investeert?

Wij denken dat ook werknemers behoefte kunnen hebben aan maatwerkafspraken. Afhankelijk van leeftijd en gezinssamenstelling, maar ook van loopbaanambities kan de ene werknemer behoefte hebben aan meer loon, terwijl de ander meer behoefte heeft aan extra vrije tijd of een opleiding. We vinden dat daarover wel door werkgevers en werknemers in de bedrijven goede afspraken moeten worden gemaakt. Daarvoor zijn volwassen arbeidsverhoudingen nodig.

Meer maatwerkafspraken in CAO’s leiden tot grotere wendbaarheid van ondernemingen, hogere productiviteit, meer groei en uiteindelijk meer werkgelegenheid. Binnenkort gaan we er met een aantal geïnteresseerden, waaronder vertegenwoordigers van werkgevers(organisaties) en vakbonden, over doorpraten tijdens een ‘CAO-diner’. Belangstellenden kunnen zich nog aanmelden voor een beperkt aantal vrije plaatsen!

 

Werken in en aan verandering!

3 mei 2014

Donderdag 1 mei op de Dag van de Arbeid – voor deze gelegenheid omgedoopt tot Dag van de Digitale Arbeid – verscheen de digitale versie van Werken in en aan verandering. Henk Strating en Jeroen Pepers beschrijven hierin hun zoektocht naar arbeid en arbeidsverhoudingen in het digitale tijdperk. Het boek is geschreven aan de hand van acht interviews met mensen die een eigen en eigentijdse kijk op arbeid en arbeidsverhoudingen hebben. De geïnterviewden zijn: Hans Borstlap, Edwin Bouwers, Hans van der Heijden, Jaap Jongejan, Menno Lanting, Harm van Lieshout, Aukje Nauta en Hans van der Steen.

Het resultaat van de zoektocht is verwoord in zes conclusies. Daaruit blijkt dat de veranderingen met betrekking tot arbeid en arbeidsverhoudingen zich veel sneller voltrekken dan dat de daarbij betrokken partijen en instituties veranderen. De aanbevelingen van de schrijvers sluiten daarop aan: verhoog het tempo, bied een nieuw perspectief, breek met bestaande indeling in sectoren en bedrijfstakken, betrek alle werkenden erbij, stel het individu centraal, ga uit van hoge dynamiek op de arbeidsmarkt, investeer in leren en ontwikkelen en vernieuw CAO’s!

Het laatste wordt concreet uitgewerkt in de epiloog van het boek waarin de iCAO wordt geïntroduceerd. John, Pieter en Marijke, een fictieve werker, zijn baas en de vakbondsbestuurder nemen de lezer mee in hun wereld van iCAO, smartwatch, werkApp, webinars, Google Glasses en MOOC’s. Een fictieve werkelijkheid, waarvan de schrijvers in de slotregels zeggen dat die nu al bestaat….

Het kan al, alleen we doen het nog niet.

Download hier gratis de digitale versie van Werken in en aan verandering.