Archive for november, 2016

De Nieuwe Bond

25 november 2016

Deze week pleitte De Nederlandse Bank weer eens voor loonsverhogingen. Dat is niet de eerste keer. Steeds vaker heeft DNB een mening over de loonafspraken die CAO-partijen met elkaar maken. Wat deze keer echter opvalt is dat het pleidooi zich niet op de gehele economie in het algemeen richt, maar op een aantal specifieke beroepen en sectoren. Obers, schoonmakers, postbodes en chauffeurs moeten volgens DNB meer gaan verdienen. DNB heeft namelijk bedrijfstakken op het oog die zich op de binnenlandse markt richten, zoals horeca, schoonmaak en postbezorging, maar ook binnenlands vervoer, de bouw en de handel. Daarmee begeeft DNB zich op glad ijs. De loonontwikkeling is in Nederland onderdeel van vrije onderhandelingen tussen werkgevers en vakbonden. De overheid behoort zich daar niet mee te bemoeien. Dat zou ook moeten gelden voor een instituut als De Nederlandse Bank. Als die zich publiekelijk uitspreekt voor of tegen loonsverhogingen in specifieke CAO-sectoren is er dan nog sprake van volledig vrije onderhandelingen? Wij denken het niet. De ene sociale partner, in dit geval de vakbonden, zal zich er door gesterkt voelen, de ander, nu de werkgevers, geschaad. Maar werkgevers, noch vakbonden zijn erbij gebaat dat DNB op één van hun stoelen gaat zitten. Tweede Kamerlid Paul Ulenbelt (SP) leek dat deze week ook te beseffen toen hij tweette: ‘DNB: De Nieuwe Bond?’

Henk Strating en Wilco Brinkman, partners HS Arbeidsvoorwaarden

Advertenties

Géén leven lang leuteren!

19 november 2016

Verschillende deskundigen brachten het deze week weer eens onder de aandacht; het kabinet en sociale partners moeten vol inzetten op scholing van werknemers. Voor laag opgeleiden is het nodig om door te stromen op de arbeidsmarkt en voor alle omdat zij niet meer 30 jaar bij één werkgever werkzaam zullen zijn. Zowel vakbonden als werkgeversverenigingen geven aan dat scholing de komende jaren prioriteit heeft. Waarschijnlijk zult u nu denken ‘dat heb ik toch al eerder gehoord?’ Dat kan kloppen. Reeds in 1993 stelden sociale partners, verenigd in de Stichting van de Arbeid, in het advies voor het arbeidsvoorwaardenoverleg Een Nieuwe Koers vast dat ‘Continue scholing essentieel is voor een goed werkende arbeidsmarkt’. In de volgende jaren kwam het onderwerp met ijzeren regelmaat in verschillende bewoordingen (employability, leven lang leren, duurzame inzetbaarheid) en met dezelfde argumentatie aan de orde. Maar met welk resultaat?

We zien dat in veel CAO’s de afgelopen decennia (!) afspraken zijn gemaakt over scholing. Ze variëren van intentieafspraken tot individuele scholingsbudgetten en van subsidieregelingen tot afspraken over opleidings- & ontwikkelingsfondsen. Zelden zien we echter evaluaties van deze afspraken. Is de inzetbaarheid toegenomen? Stromen lager opgeleiden echt door op de arbeidsmarkt? Kortom, zijn de afspraken effectief? Het lijkt ons verstandig dat sociale partners dat eerst goed in beeld te hebben voordat de zoveelste algemene waarheid wordt verkondigd en zij nieuwe afspraken maken die mooi ogen maar waarvan de toegevoegde waarde onduidelijk is. We moeten oppassen dat een leven lang leren niet een leven lang leuteren wordt.

Henk Strating & Wilco Brinkman, partners HS Arbeidsvoorwaarden

Wel tegenstelling, geen tegenstander!

12 november 2016

Deze week verzorgden we een training voor een CAO-delegatie die gaat onderhandelen over een nieuwe CAO. Er liggen een aantal lastige onderwerpen op de CAO-tafel. De delegatie heeft een voorkeur voor verbindend onderhandelen, maar wat nu als de andere kant van de tafel voor vechtende onderhandelingen kiest? Kun je dan verbindend blijven onderhandelen? Die vraag raakt de kern van verbindend onderhandelen. De eenvoudigste definitie van onderhandelen is afkomstig van de Oostenrijkse hoogleraar Friedrich Glasl: twee (of meer) partijen die één (of meer) tegenstellingen moeten overbruggen. Er is in iedere onderhandeling dus altijd sprake van een partij waarmee je een tegenstelling hebt! Maar de partij waarmee je die tegenstelling hebt is daardoor nog niet jouw tegenstànder! Dàt is de kern van verbindend onderhandelen: partij(en) waarmee je een tegenstelling hebt niet als tegenstander(s) zien, maar als partners waarmee je de tegenstelling kunt oplossen. En als die andere partij jou wel als tegenstander ziet? Ook dan blijf jij de andere partij als jouw samenwerkingspartner zien! Sociologisch onderzoek heeft uitgewezen dat de andere partij zich dan uiteindelijk ook coöperatief zal gaan opstellen. Daaruit blijkt dat als iemand als partner gezien en behandeld wordt, hij zich niet als tegenstander zal blijven gedragen. Het onderzoek dat wij enkele jaren geleden deden naar het gedrag van CAO-onderhandelaars bevestigt dat. Meer dan 80% van de CAO-onderhandelaars van werkgevers én vakbonden wil coöperatief onderhandelen als de andere partij dat ook doet. Verbindend onderhandelen begint dus met de andere partij(en) niet als tegenstander, maar als samenwerkingspartner te zien en te behandelen. Zoals de Japanse honkballer Sadaharu Oh die drie jaar op rij de meeste homeruns sloeg. Toen hem naar zijn geheim werd gevraagd zei hij: ‘Ik zie de slagman van de tegenpartij als mijn partner die ik nodig heb om mijn homeruns te kunnen slaan!’.

Henk Strating & Wilco Brinkman, partners HS Arbeidsvoorwaarden